Nieuws

In het najaarsnummer van het NC Magazine van het Nationaal Comité 4 en 5 mei staat een interview met Robin. Het interview gaat over zijn onderzoek naar de houding van de gemeente Den Haag tegenover de Joodse eigenaren van onroerend goed tijdens de bezetting en in de jaren daarna. Het rapport dat Robin hierover vorig jaar schreef verschijnt op 6 december als boek.

Tijdens de Nacht van de Geschiedenis op 28 oktober in het Rijksmuseum ging journalist Floor Rusman met cultuurhistoricus Frits Boterman en Robin in gesprek over De ondergang van het Avondland van de omstreden geschiedfilosoof Oswald Spengler.

Op 22 september gingen socioloog en opiniemaker Merijn Oudenampsen en Robin in Vox Pop in gesprek over het onderwerp ‘fascisme nu?‘. Het debat was georganiseerd door stichting Simulacrum, dat het gelijknamige tijdschrift voor kunst en cultuur uitgeeft.

Bij Boom Uitgevers verscheen in 2017 Wat is fascisme? Oorsprong en ideologie van het fascisme. Voor het schrijven hiervan ontving Robin een subsidie van Stichting Democratie en Media.

Op 2 september was Robin te gast in het Belgische radioprogramma Interne Keuken (radio 1) om te vertellen over zijn boek Wat is fascisme?.

In het juli-augustus-nummer van het Historisch Nieuwsblad staat een beknopt interview met Robin over zijn boek Wat is fascisme?.

Recensent Willem Bouman besprak op vrijdag 16 juni Wat is fascisme? in Het Nederlands Dagblad. Hij omschreef het boek als eigenzinnig, actueel, diepgravend en veelomvattend.

In het weekend van 3 en 4 juni stond er kort signalement Wat is fascisme? in Trouw.

Op 31 mei stond een uitvoerig interview met Robin in de boekenbijlage van de Belgische krant De Morgen. Zijn boek Wat is fascisme? werd door dit dagblad met vier-en-een halve-ster gewaardeerd.

Arnold Heumakers recenseerde op 26 mei Wat is fascisme? in NRC Handelsblad. Hij schreef:Historisch inzicht is een spaarzaam goed. Daarom mogen we blij zijn met een boek als Wat is fascisme? Oorsprong en ideologie van historicus Robin te Slaa.’

Robin was op zondagochtend 7 mei te gast in het radioprogramma OVT (VPRO) om te vertellen over zijn boek Wat is fascisme?. Samen met Erik Schumacher werd  hij ’s middags in het Stadsarchief Amsterdam voor publiek geïnterviewd over de NSB in de hoofdstad.

Gastrecensent David Barnouw besprak op zaterdag 6 mei Wat is fascisme? in de Nieuwsshow op radio 1. Hij koos het boek vooraf tot één van zijn vier aanraders van oorlogsboeken die je gelezen moet hebben en noemde het in de uitzending  ‘een echt mooi, goed overzicht.’

Op 2 mei verzorgde Robin in Bibliotheek Alkmaar Centrum een lezing over het fascisme.

Marcel Hulspas recenseerde op 29 april het boek Wat is fascisme? in de Volkskrant. Hij waardeerde het boek met vier sterren en schreef: ‘Wat is fascisme? is een indrukwekkend boek, dat duidelijk maakt dat deze leer geen historisch bedrijfsongeval was en ook geen irrationele uitbarsting die zich elk moment kan herhalen.’

In het mei-nummer van het Historisch Nieuwsblad, dat op 28 april verscheen, staat een artikel van Edwin en Robin over de NSB in de maanden voor de Duitse inval. Zij onthullen hierin dat Rost van Tonningen en ook anderen er bij Mussert op aandrongen dat de NSB een staatsgreep zou plegen. Mussert wilde echter na een Duitse inval door de nazi’s als regeringsleider worden geïnstalleerd en voerde in het diepste geheim hierover overleg met verschillende Duitse vertegenwoordigers.

De website van de NOS, ww.nu.nl en verscheidene andere sites besteedden aandacht het nieuws en Robin vertelde op 30 april hierover in het programma OVT.

Naar aanleiding van het boek van Willem Huberts over het Nederlands fascisme, gingen Daniël Knegt  en Robin op 25 april in debat met de auteur in Spui 25.

Robins recensie van Het verboden boek. Mein Kampf en de aantrekkingskracht van het nazisme van Ewoud Kieft stond op 7 april in NRC Next en NRC Handelsblad.

In ‘s-Gravenzande vond op 6 april het symposium ‘Het gezicht achter de NSB’ plaats. Peter Romijn, Ewart Bosma, Frank van Riet en Robin verzorgden lezingen. Dagvoorzitter was James Kennedy. Robin sprak over het radicalisme van de NSB. Aanleiding van het symposium was het verschijnen van het boek Kring 71. De NSB in het Westland van Philip van den Berg, dat aan het eind van de middag werd gepresenteerd.

Op 27 februari maakte het college van B&W van Den Haag zijn voorstel bekend om als compensatie 2,6 miljoen euro te betalen aan nabestaanden van Joodse huiseigenaren die in en na de bezetting door de gemeente zijn benadeeld. Het AD, de NOS, NRC Handelsblad, de Volkskrant en verschillende andere media besteedden hier aandacht aan. Uit het eerdere onderzoek van Robin was onder meer gebleken dat Joodse huiseigenaren dan wel hun erfgenamen na de bevrijding alsnog erfpachtcanon en straatbelasting moesten betalen over de jaren dat de betreffende panden waren geroofd door de Duitsers. De slotconclusie van het rapport luidt dat er destijds voor de gemeente juridisch en moreel gezien voldoende argumenten waren om voor een ander beleid te kiezen. De Commissie Bestuur van Haags gemeenteraad ging op 29 maart akkoord met het voorstel van B&W. Hierin is ook opgenomen dat het rapport van Robin in boekvorm wordt uitgebracht.

In de uitzending van OVT op zondag 26 februari vertelde Robin waarom ook de NSB liever het debat vermeed met politieke tegenstanders.

Op woensdagavond 25 januari werd in debatcentrum ‘De Nieuwe Liefde’ te Amsterdam aandacht besteed aan de vergelijking tussen het huidige rechts-populisme en het historische fascisme.Als sprekers traden op: Meindert Fennema, Thomas von der Dunk, Floor Rusman, Abdou Menebhi en Robin.

Voor het eerste nummer van De Oorlogskranten, dat begin januari verscheen, schreef Robin een artikel over de Duitse inval in mei 1940.

In opdracht van de gemeente Den Haag heeft Robin onderzoek gedaan naar de houding van deze gemeente tegenover de Joodse eigenaren van onroerend goed in de periode 1940-1955. Op donderdag 8 december zijn de resultaten van dit onderzoek gepresenteerd aan vertegenwoordigers van de Joodse gemeenschap en burgemeester Van Aartsen. Het rapport kan hier worden gedownload.

Door onder meer het AD, Omroep West, Den Haag FM, De Gelderlander, De Telegraaf en  is aandacht besteed aan het rapport. Door de vertegenwoordigers van verschillende politieke partijen en de Joodse gemeenschap is geschokt gereageerd op de bevindingen in het rapport.

In het december-nummer van het Geschiedenis Magazine staat een artikel van Edwin Klijn en Robin over de moeizame oprichting van de NSB

Robin was op 20 november te gast in het radio-programma OVT (VPRO) om te vertellen over de historische achtergrond van het wetsartikel op grond waarvan het OM Wilders wil vervolgen wegens groepsbelediging. Het fragment kan hier worden beluisterd.

Op het Geschiedenis Festival 2016 in Haarlem (8 oktober) ging Robin met Bas Kromhout en Hans Renders in debat over de foute pers. De discussie werd  geleid door Ad van Liempt.

Op de website van NRC Handelsblad staat 1941. Het masker valt vermeld op de lijst van de beste boeken van deze zomer.

In het september-nummer van het Historisch Nieuwsblad publiceerde Robin het artikel ‘Mussert of Moskou? Reacties op Operatie Barbarossa’. Hierin wordt ingegaan op de onmiddellijke gevolgen van de Duitse aanval op de Sovjet-Unie in juni 1941 voor de bezet Nederland. Het artikel is gebaseerd op het boek 1941. Het masker valt.

In het laatste nummer van het tijdschrift Onderzoek Uitgelicht van het Nationaal Comité 4 en 5 (juni 2016) staat een uitgebreid interview met Edwin Klijn en Robin over hun driedelig naslagwerk over de NSB. Het tweede deel hiervan staat voor 2017 gepland.

Bas Blokker besprak het boek 1941. Het masker valt op 1 juli positief in NRC Handelsblad. Hij waardeerde het boek met vier ballen en schreef onder meer: ‘ Ogenschijnlijk kleine anekdotes gebruikt Te Slaa om grote gebeurtenissen te illustreren.’

Op de website van het Historisch Nieuwsblad besprak hoofdredacteur Frans Smits in mei een aantal nieuwe oorlogsboeken. ‘Een absolute aanrader deze studie’, oordeelde hij over 1941. Het masker valt.

De NSB. Ontstaan en opkomst van de Nationaal-Socialistische Beweging staat op de longlist beste geschiedenisboeken aller tijden van het Historisch Nieuwsblad. Het publiek kan stemmen welke boeken op de shortlist komen. Meer informatie is hier te vinden.

Robins positieve bespreking van het boek Anti-Joodse beeldvorming en Jodenhaat van C. Quispel stond op 20 mei in NRC Handelsblad.

Op 30 april signaleerde de Volkskrant het verschijnen van boek 1941. Het masker valt. ‘Historicus Robin te Slaa corrigeert het beeld van de wegkijkende Nederlanders’, zo concludeert het dagblad.

Recensent Willem Bouman besprak op 29 april 1941. Het masker valt zeer positief in het Nederlands Dagblad. Hij concludeert: ‘1941. Het masker valt vervalt niet in het oude schema van goed versus fout. Het laat wel zien dat goede Nederlanders niet zo grijs waren als wel wordt beweerd, en dat de foute Nederlanders soms nog fouter waren dan gedacht.’ Als pluspunten van het boek worden genoemd: knappe synthese, kritisch en verhelderend, zeer diverse bronnen en veel onbekende, veelzeggende foto’s.

Bas Kromhout en Robin werden op 28 april in het Verzetsmuseum Amsterdam geïnterviewd over hun visie als onderzoekers op het Nederlandse nationaalsocialisme tijdens de bezetting. Hoe fout was fout? 

Op 20 april vond op het NIOD Instituut voor Oorlogs-, Holocaust- en Genocidestudies de boekpresentatie plaats van 1941. Het masker valt. Robin schreef het boek in opdracht van het NIOD. Het maakt deel uit van de serie Leven in bezet Nederland, waarvan jaarlijks een deel verschijnt bij uitgeverij Spectrum.

Op basis van een groot aantal verschillende bronnen, zoals dagboeken, kranten, illegale bladen, radio-uitzendingen, filmfragmenten en rapporten van de Sicherheitsdienst wordt in het boek een caleidoscopisch beeld gegeven van het jaar 1941. Hoe reageerden burgers en bestuurders op alle ingrijpende veranderingen? Wat vonden zij van de nationaalsocialistische propaganda, de censuur op de pers, de illegale bladen, de uitzendingen van Radio Oranje, de vele geruchten die de ronde deden, de rantsoenering van levensmiddelen en andere producten, het gewelddadige optreden van de NSB, de ‘kruistocht’  tegen het bolsjewisme, de toenemende onderdrukking en terreur door de bezettingsautoriteiten en verzetsacties hiertegen? Wat dachten zij èn wat deden zij?

Het boek 1941.Het masker valt geeft daarnaast een schokkend beeld van de vervolgingswoede waarvan Joden dan al het slachtoffer zijn. Het jaar 1941 stond voor een aanzienlijk deel in het teken van het maatschappelijke isolement, de onteigening en de ontrechting van de Joodse Nederlanders. Niet alleen de Duitse autoriteiten waren verantwoordelijk voor het leed van de Joden. Vanaf het begin van dat jaar maakten Nederlandse nationaalsocialisten zich schuldig aan intimidatie en geweld tegenover de Joden. Het NSB-weekblad Volk en Vaderland stond vol met de meest grove antisemitische uitlatingen.

In het december-nummer van Onderzoek Uitgelicht van het Nationaal Comité 4 en 5 recenseert Robin het eerste deel van de Hitler-biografie van Volker Ullrich. In deze bespreking wordt uitvoerig ingegaan op de vraag hoe dit boek zich verhoudt tot de bestaande historiografie en het beeld dat daarin van de nazileider wordt gepresenteerd.

Vrijdag 21 november is op Stadsarchief Amsterdam De Bazel het boek Openstaande rekeningen. De gemeente Amsterdam en de gevolgen van roof en rechtsherstel 1940-1950 van Hinke Piersma en Jeroen Kemperman gepresenteerd. In opdracht van de gemeente Amsterdam is het onderzoek verricht door het NIOD Instituut voor Oorlogs-, Holocaust- en Genocidestudies uitgevoerd. Robin maakte deel uit van het onderzoeksteam.

Edwin Klijn en Robin hebben in juli en augustus voor deel 2 van hun geschiedeniswerk over de NSB onderzoek gedaan bij het Auswärtiges Amt en het Bundesarchiv te Berlijn en op het Nationaal Archief en het NIOD.

De educatieve game Wartime Stories2 heeft in juni de Comenius EduMedia Medaille 2015 gewonnen. Deze awards worden jaarlijks uitgereikt aan de meest innovatieve educatieve producten in Europa. Het Netwerk Oorlogsbronnen heeft samen met Butch&Sundance Media, het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid, XNY en Uitgeverij Deviant deze educatieve game ontwikkeld. In opdracht van het NIOD heeft Robin voor Wartime Stories2 Robin voor dit spel twee verhaallijnen en historisch materiaal aangeleverd.

Het NOT Fonds heeft in mei 2015 besloten € 7.500 bij te dragen aan de tot-standkoming van een studie over de geschiedenis van de NSB in de periode 1936-1940. Voor dit project werd eerder een subsidie ontvangen van het Prins Bernhard Cultuurfonds, waarmee een deel van de onderzoekswerkzaamheden konden worden uitgevoerd.

Het boek is onderdeel van het driedelige naslagwerk over de NSB waaraan Edwin Klijn en Robin werken.

Het eerste deel over de periode 1931-1936 verscheen in het najaar van 2009 en werd het jaar daarop genomineerd voor de Libris Geschiedenis Prijs (short list). De subsidie-aanvraag werd ondersteund door een Comité van Aanbeveling, dat bestaat uit prof. em. dr. J.H.C. (Hans) Blom, dr. A. (Ad) van Liempt, mr. dr. G.L. (Geert) Mak, drs. F. (Frans) Smits en dr. G. (Gerrit) Valk.

In het mei-nummer van het Historisch Nieuwsblad stond een artikel over Mussert en de NSB van Edwin Klijn en Robin. Zij beschrijven hierin hoe Mussert voor de oorlog al ijverde voor een etnisch gezuiverd ‘Groot-Nederland’, waarin voor Joden en Walen geen plaats was. Ook wordt duidelijk dat het landverraad van Mussert voor de Duitse inval begon. In de geschiedenis van de NSB vormt de bezetting niet slechts een breuk met de jaren daarvoor. Een bepaalde  continuïteit is onmiskenbaar.

Maandagavond 11 mei organiseerde Checkpoint in Arminius te Rotterdam een avond over de geschiedenis van de NSB. Reinard Maarleveld interviewden Edwin Klijn en Robin over hun onderzoek naar de NSB. Het publiek was eveneens in de gelegenheid om vragen te stellen.

Op vrijdag 8 mei stond Robins kritische recensie van De NSB en de NSB’ers. Kennisonrecht-vaardigheid en stereotypering van Dick Kampman in NRC Handelsblad. De bewering van Kampman dat 92% van de NSB-leden tot de gematigde, nationalistische ‘Mussert-meerderheidsfractie’ behoorde en slechts 8% van de NSB-leden op nazi-Duitsland georiënteerd was, is historisch gezien volstrekt onhoudbaar. Hetzelfde geldt voor zijn al even kwalijke bewering dat het antisemitisme van de NSB gematigd was. De vele feiten die zijn ongefundeerde beweringen tegenspreken verzwijgt Kampman dan ook gewoon. Ronduit stuitend is zijn opmerking – zonder enige toelichting – dat naast nationaal-socialisten ook joden als jodenjagers actief waren. Jodenhaat, amorele geldzucht en de uitgebuite doodsangst van vervolgden worden door hem moeiteloos op een hoop geveegd.

Over Robins recensie heeft Kampman schriftelijk zijn beklag gedaan bij de redactie van NRC Handelsblad. In het bijvoegde document wordt nader ingegaan op verschillende beweringen van Kampman en de wijze waarop hij hem onwelgevallige feiten simpelweg verzwijgt: Kampmans geschiedvervalsing. De boekenredactie van NRC Handelsblad heeft Kampman dit document toegestuurd. In zijn reactie hierop negeert Kampman de bezwaren tegen zijn onhoudbare beweringen dat 92% van de NSB-leden tot de gematigde, nationalistische Mussert-stroming behoorde en het antisemitisme van deze partij gematigd was. Opnieuw verzwijgt hij daarbij belangrijke historische feiten uit de door hem aangehaalde literatuur. Zaterdat 6 juni besteedde NRC Ombudsman Sjoerd de Jong aandacht aan Kampmans klachten over het niet plaatsen van zijn brief en Robins recensie.

Voor de Masterclass Politieke Ideologieën van de Jonge Democraten in Utrecht gaf Robin op 7 mei een uiteenzetting over het historische fascisme en zijn relatie tot het hedendaagse populisme.

Vrijdag 1 mei stond Robins bespreking van het proefschrift Vergeet niet dat je arts bent’. Joodse artsen in Nederland 1940-1945  van Hannah van den Ende in NRC Handelsblad (nog geen link beschikbaar).  In haar indrukwekkende proefschrift maakt zij uitvoerig gebruik van interviews en egodocumenten, zoals als dagboeken en persoonlijke verslagen.

Op 16 april verzorgde Robin een lezing over de ideologie van het fascisme in bibliotheek van Langedijk. C4D8E039-3D94-4647-B278-7931F950B907.jpg

Vanaf 3 april is de multimediale presentatie ‘Een grenzeloos conflict’ te bewonderen in Airborne Museum ‘Hartestein’ en daarna in diverse andere musea. De presentatie is gebouwd door Perspekt Studio’s i.s.m. het NIOD. De presentatie geeft de gebruiker inzicht geeft in de samenhang en gelijktijdigheid van beslissende momenten wereldwijd voor, tijdens en na de Tweede Wereldoorlog. Robin heeft in opdracht van het NIOD een bijdrage geleverd aan ‘Een grenzeloos conflict’. De trailer geeft een indruk van deze multimediale presentatie.

Op 9 maart is de educatieve game Wartime Stories gelanceerd. In opdracht van het NIOD heeft Robin voor dit spel twee verhaallijnen en historisch materiaal aangeleverd. In deze game leren jongeren over de geschiedenis van de oorlog in Nederlands-Indië, het verzetsblad Trouw en de ontwikkelingen aan het Oostfront tijdens de Tweede Wereldoorlog en komen zij voor waargebeurde dilemma’s te staan. De game gaat deel uitmaken van een lespakket voor het voortgezet onderwijs.

Vrijdag 20 februari stond Robins recensie van het boek Oorlogsenthousiasme. Europa 1900-1918 in NRC Handelsblad. In deze meeslepende  studie traceert Ewoud Kieft de vroegste kiemen van oorlogsenthousiasme rond 1900 ‘in de meest progressieve, vrijgevochten milieus van Europa’.

Op dinsdagavond 1o februari gaf Robin in RTL Nieuws een reactie op de vraag of de omstreden ‘Muur van Mussert’ in Lunteren als historisch erfgoed behouden moet blijven. De avond daarvoor was hij samen met Kees Ribbens van het NIOD te gast in het radioprogramma Met het oog op morgen. In dit interview werd ook ingegaan op de historische achtergrond van de ‘Muur van Mussert’ en de Hagespraken van de NSB in Lunteren.

Vrijdag 6 februari stond in Trouw een artikel over de ‘Muur van Mussert’. Desgevraagd pleitte Robin in het artikel voor het behouden van het bouwwerk en het oprichten van een museum op deze locatie waar de geschiedenis van de NSB en haar collaboratie wordt verteld.

Robin gaf op 11 december 2014 een gastcollege op de Rijksuniversiteit van Groningen. In het college zette hij uiteen waarom een nieuwe biografie van Mussert noodzakelijk is.

Op 11 november stond in de Volkskrant een artikel over de onthulling van Robin dat Rost van Tonningen vlak voordat hij een fanatieke nationaal-socialist werd een relatie had met een joodse vrouw. Naar aanleiding hiervan werd Robin dezelfde ochtend geïnterviewd door Radio 1. Het nieuwsbericht uit de Volkskrant is onder meer overgenomen op de websites van De Telegraaf, Metro en Spits. Op verzoek van de redactie heeft Robin voor het Tijdschrift voor Biografie (najaar 2014) een column geschreven over zijn ervaringen als onderzoeker met de familie Rost van Tonningen. Hierin beschrijft hij onder meer hoe hij tijdens zijn archief-onderzoek naar de NSB een opzienbarende brief tegenkwam van de voormalige journalist George Nypels. De verslagever woonde tegelijkertijd met de toenmalige Volkenbond-functionaris Rost van Tonningen in Wenen en ken hem zeer goed. In zijn brief onthult Nypels dat het latere NSB-kopstuk vlak voor zijn bekering tot het nazisme een relatie onderhield met een Joodse vrouw.

Nieuwsberichten ouder dan oktober 2014 zijn verwijderd i.v.m. de beschikbare ruimte op deze website.